Meer bekendheid voor milieuonderzoek

Het NFI ondersteunt al sinds jaar en dag overheden die betrokken zijn bij milieuhandhaving. Maar is dat wel bij iedereen bekend? Te weinig, vindt Jos Lelieveld, teamleider van Fysische en Chemische Technologie.

Oliebedrijf Trafigura huurde het schip Probo Koala dat in de zomer van 2006 aanmeerde in de Amsterdamse haven. Met een lading giftig afvalwater (Nafta) aan boord, afkomstig van het wassen van het containerschip. Afvalverwerker APS pompte een deel van het zwaar vervuilde afvalwater uit het schip, maar stopte daarmee toen zich ernstige stank ontwikkelde. De zaak bleek letterlijk te stinken en de politie schakelde het NFI in. Die analyseerde monsters, rapporteerde over de werking van de gebruikte installatie en deed een uitspraak over de stankverspreiding.

Het bleek alles behalve een kleine zaak die in Nederland eindigde in een rechtszaak afgelopen juli en een hoge boete voor Trafigura voor de illegale lozing. “Er komen vooral grote milieuzaken als deze op ons pad”, licht Jos Lelieveld toe. “Een illegale puinstort in het bos doen wij niet. Dat is een zaak voor milieuhandhavers van de politie.”
De diensten van het NFI in het kader van milieuhandhaving staan minder in de aandacht dan de forensische opsporing. Heel logisch, vindt Jos, maar hij neemt graag de tijd om de drie milieugerelateerde onderzoeksgebieden van het NFI nader toe te lichten.

Niet-humane biologische sporen 
Niet-humane biologische sporen houdt zich bezig met onderzoek naar biologisch materiaal dat niet van mensen afkomstig is. Bij een delict kan het NFI monsters van niet-humane biologische sporen afnemen en een verband leggen tussen mensen, voertuigen, materialen en locaties. Jos: “Dat kunnen soms net die sporen zijn die de cirkel in een onderzoek rond maken.”

Explosies en explosieven 
De productgroep Explosies en explosieven is gespecialiseerd in legaal en illegaal vuurwerk. “Deze productgroep toetst de vuurwerkartikelen aan de wet en is spin in het web bij de vuurwerkhandhaving. Daarnaast voeren deze collega’s in opdracht en samen met de VROM-Inspectie veiligheidscontroles uit aan consumentenvuurwerk. Zij gaan de komende maanden, tijdens het vuurwerkseizoen, weer pieken”, zegt Jos.

Afvalstoffen
Jos zelf is nauw betrokken bij Afvalstoffen en de daaraan verbonden risico’s. Hij analyseert monsters, al dan niet op de plaats van het delict. Illegale afvalverwerking, verontreinigde olie, giftig scheepsafval: een kolfje naar de hand van Jos en de collega’s uit zijn team. “Het hangt er puur vanaf hoe complex de zaak is of het NFI wordt ingeschakeld”, zegt Jos “Al weten sommige politieregio’s ons doorgaans beter te vinden dan andere.” Zijn collega’s en hij hebben jarenlange ervaring met complex strafrechtelijk milieuonderzoek. Ze werken nauw samen in de gebruikelijke driehoek politie-Openbaar Ministerie-NFI.
Om zich heen hoort Jos dat milieudiensten van gemeentes en provincies zich regelmatig bezighouden met zaken rond afvalstoffen en risico’s. “Vaak lossen ze die zaken zelf op, terwijl wij meer expertise in huis hebben. Ik hoop dan ook dat we in de toekomst meer voor hen kunnen betekenen.”

Gerichte informatie over de diensten van genoemde onderzoeksgebieden vindt u in de producten- en dienstencatalogus 2010 (PDC 2010.) Begin december verschijnt de geactualiseerde versie, PDC 2011.